Tunen van je scooterblok.
Voordat je begint met tunen is het handig als je eerst weet hoe de motor in je scooter ongeveer werkt. Ook moet je globaal weten welke onderdelen je allemaal kan vinden in een scooter. Om jullie een beetje een indruk te geven hoe een scootermotor werkt, zal ik het hier stap voor stap uitleggen. Er staan genoeg plaatjes om een indruk te krijgen hoe het er in het echt uit ziet.(voor exacte uitleg
Klik hier)
Luchtfilter.
Ik begin gewoon waar het in de motor in principe ook begint. Ik heb het dan over je benzinetank. Zoals je hopelijk weet draait je motor niet zonder benzine. Echter, om ontploffing mogelijk te maken, is er ook zuurstof nodig. Een stof kan namelijk niet ontploffen zonder dat er zuurstof bij betrokken is. Zuurstof wordt gewoon uit de buitenlucht gehaald, door het luchtfilter. Het enige wat een luchtfilter is, is een doos met een spons erin, waar alle vuildeeltjes uit de lucht in achterblijven.
Open luchtfilter: lucht wordt van alle kanten aangezogen en gefilterd. Echter, een open luchtfilter filtert veel slechter dan een standaard filter, maar laat wel meer lucht door. Monteer geen powerfilter op een standaard scooter, aangezien je dat niet nodig hebt, en je motor kan vast lopen.
Carburateur.
We hebben de nodige stoffen om een motor te laten lopen, maar eerst moeten deze stoffen gemengd worden. Dit wordt gedaan door de carburateur. Een carburateur ziet er vrij ingewikkeld uit, ingewikkelder dan de meeste delen in een scooter. Er zitten ook veel draadjes en slangetjes aan. We zien onder andere een plug van de autochoke, een benzineslang, een gaskabel, en 2 grote gaten aan beide zijkanten:
- De autochoke hoef je niet aan te zitten. Deze choke regelt of er extra benzine moet worden doorgelaten, wat nodig is als de motor koud is.
- De benzineslang staat vanzelfsprekend in verbinding met de tank. Het benzine loopt door dit kleine slangetje.
- De gaskabel zit vast aan de bovenkant van de carburateur. Het is een kabel met aan het uiteinde een gasnaald. Als je aan je gashendel draait, gaat deze naald omhoog, en kan er meer benzine langs lopen. De naald steekt in het gaatje van de hoofdsproeier (zie verderop).
- Aan het grote gat aan de ene kant wordt het lucht toegevoegd: hier zit de dikke ‘slang’ van je luchtfilter omheen.
- Uit het andere grote gat komt het benzine-lucht-mengsel. Hier zit het spruitstuk aan vast. Hierover later meer.
Aan de onderkant van de carburateur vind je een vlotterbakje: meestal zwart van kleur. Dit is een soort reservoir voor benzine. Hier gebeurt het volgende: Er drijft een vlotter op het benzine. Als er benzine verbruikt wordt wordt de hoeveelheid benzine in het bakje minder, dus de vlotter gaat omlaag. Maar als de vlotter omlaag gaat, wordt er nieuw benzine toegevoegd aan het vlotterbakje, omdat de vlotter nu de benzinetoevoer niet meer blokkeert. Kortom: de hoeveelheid benzine in de vlotter wordt constant gehouden. Aan de bovenkant van het vlotterbakje zit de sproeier. Dit is een schroefje met een klein gaatje, dat er voor zorgt dat er niet meer dan een bepaalde hoeveelheid benzine per tijdseenheid (dwz. seconde, minuut, etc.) kan instromen. Als je je scooter opvoert vergroot je meestal je sproeier, omdat er dan meer benzine in dezelfde tijd doorheen kan lopen.
Dell’Orto PHVA carburateur. Bovenaan zit de gaskabel (met het rubbertje), iets daaronder is de benzineslangaansluiting (het donkere tuutje), om het linker grote gat zit de luchtfilter, aan de andere kant het spruitstuk. Het onderste zwarte gedeelte is het vlotterbakje. De lange schroef daarboven is de stationairschroef, en het kleinere schroefje daarnaast de luchtschroef.
Ten slotte zie je nog twee schroeven uitsteken:
- Stationairschroef: Regelt de hoeveelheid benzine als de motor stationair draait. Hoe meer benzine - dus hoe meer de stationairschroef open staat - hoe hoger het toerental. Deze hoort altijd zo afgesteld te zijn, dat de motor nét niet uitvalt als hij stationair draait.
- Luchtschroef: Regelt de hoeveelheid lucht dat wordt doorgelaten per volume-eenheid (dwz. milliliter, liter, etc.) benzine. Deze hoort altijd optimaal afgesteld te zijn, om de beste prestaties te behalen.(voor meer info over de carburateur/werking
Klik Hier)
Spruitstuk
Als het benzine-lucht-mengsel gemaakt is, wordt het vervoerd naar de cilinder. Het mengsel gaat via het spruitstuk (dat is aangesloten aan het grote gat waar het mengsel uit komt) en door het membraan naar de inlaatpoort van de cilinder.
Malossi spruitstuk
Membraan
De functie van het membraan is om te zorgen dat het mengsel wel héén (naar de cilinder) kan lopen, maar niet terug. Dit is noodzakelijk, omdat nadat de ontploffingen in de cilinder hebben plaatsgevonden, het mengsel weg wil. Het is echter niet de bedoeling dat het ontplofte mengsel weer terug loopt, want dit is helaas niet herbruikbaar. De kleppen waar het doorheen stroomt zijn schuin tegenover elkaar geplaatst (zie afbeelding). Deze klepjes zijn gemaakt van een bepaald materiaal, dat erg buigbaar maar toch vrij sterk is. Het belangrijkste wat je moet weten van membranen, is dat een beter membraan meer benzine tegelijkertijd kan doorlaten.
Polini Evo membraan
Cilinder
Als het mengsel de cilinder binnen is, is het hart van de motor bereikt. Eigenlijk is de werking van een cilinder heel simpel. Telkens als er een nieuw mengsel de cilinder binnenloopt wordt het samengedrukt (door de zuiger) en ontstoken door de bougie. Dit gebeurt er stap voor stap:
- Het mengsel komt de cilinder binnen;
- Het mengsel wordt samengeperst, totdat de zuiger het bovenste dode punt bereikt. Dit is de uiterste stand van de zuiger naar boven;
- Het mengsel wordt ontstoken door de bougie (een onderdeel dat vonken kan maken aan de bovenkant van de cilinder, oftewel in het midden van de cilinderkop). Er ontstaat een ontploffing waardoor de zuiger naar beneden geduwd wordt. Dit wordt ook wel de ‘Arbeidsslag’ genoemd;
- Omdat de zuiger naar beneden gaat, wordt de ingang van de uitlaatpoort niet meer geblokkeerd, waardoor de verbrande gassen kunnen ontsnappen via de uitlaatpoort. De verbrande gassen worden door het oliemengsel en de druk uit de spoelpoort weggedreven.
- Door de vliegwielwerking van de krukas gaat de zuiger weer omhoog, waardoor de spoelpoort weer bedekt wordt, en de inlaatpoort weer open gaat. Het proces kan weer opnieuw beginnen. Dit is de ‘Compressieslag’.

Malossi MHR Team 70cc cilinderkit. Onderaan zie je de zuiger met een pistonpen erdoor (het metale buisje dat uitsteekt). Het blok daarboven is de cilinder zelf (het gat met de twee schroefjes ernaast is de uitlaatpoort).
Daarboven zie je de cilinderkop. De overige ruimte is voor koeling van de cilinder (LC).
In een gesloten systeem wordt door de waterpomp vloeistof rond gestuwd door de cilindermantel waarna deze wordt gekoeld door de radiator. Rondom de cilinder zijn in de wand kanalen aanwezig waar de koelvloeistof doorheen stroomt. Ook zorgt deze koeling voor een betere geluidsdemping door de isolerende vloeistofmantel.
1. In tegenstelling tot een luchtgekoelde cilinderkop is de vloeistofgekoelde niet voorzien van koelribben, maar een extra aansluiting voor de koelslang, eventueel nippels voor de koeling van de carburator en vaak ook de aansluiting van de temperatuursensor en uiteraard ook het bougiegat.
2. De kop en cilinder wordt door een o-ring afgedicht in een daarvoor uitgefreesd o-ring groef.
3. Bij verschillende cilinders is de verbrandingskamer los van de eigenlijke cilinderkop. Vaak wordt voor de verbrandingskamer een ander materiaal gebruikt en ook de koeling met een losse 'binnenkop' is beter.
4. Een vloeistofgekoelde cilinder is voorzien van een mantel waar de koelvloeistof kan doorstromen, waardoor het water de warmte komend van de verbrandingskamer en de cilinderwand kan opnemen, waarna het verder doorstroomd naar de radiator en daar opnieuw gekoeld wordt.
5. Net als bij een luchtgekoelde cilinder zorgt de uitlaatpakking voor de dichting tussen de uitlaat en cilinder. Deze kan bestaan uit een dunne metalen ring of een papieren of dun metalen pakking in de vorm van de uitlaatpoort.
6. De voetpakking zorgt wederom voor de afdichting tussen carter en cilinder. Vaak worden er speciale pakkingen met verschillende diktes gebruikt om de cilinder op te hogen.